Co D-Log M zmienia w pliku
Weźmy za przykład Mini 4 Pro. Według specyfikacji w trybie kolorów „Normal” dron nagrywa 8 bitów w próbkowaniu 4:2:0, a w HLG i D-Log M 10 bitów 4:2:0, i to tylko w kodeku H.265. Zawęża się też zakres ISO: w trybie Normal film można nagrywać przy ISO od 100 do 6400, w D-Log M i HLG tylko od 100 do 1600. Air 3S nagrywa w D-Log M przy ISO od 100 do 3200, a w jego specyfikacji jest szczegół, na który warto zwrócić uwagę. Tryb Normal też nagrywa tam 10 bitów: zawsze w 4K, a w niższych rozdzielczościach po wybraniu H.265. W tym dronie po D-Log M sięga się więc dla bardziej płaskiej krzywej tonalnej, a nie dla głębi bitowej.
D-Log M nie działa we wszystkich trybach. Niemiecki serwis drohnen-guru zwraca uwagę, że tryb nocny w Mini 4 Pro działa tylko z profilem Normal. Według tego samego artykułu modele takie jak Neo i Mini 3 nagrywają wyłącznie w trybie Normal.
D-Log M, HLG czy Normal
Instrukcja DJI rozdziela to jednym zdaniem: D-Log M ułatwia korekcję kolorów w montażu, a HLG daje „lepszy zakres dynamiczny i lepsze odwzorowanie kolorów na ekranie”. Sklep Uplink Imaging dodaje, że HLG to format HDR przeznaczony do odtwarzania wprost na ekranie HDR. Jeśli oddajesz zwykły materiał SDR, prostszą drogą jest według niego D-Log M z tabelą LUT od DJI.
Jeśli nie zamierzasz obrabiać kolorów, zostań przy trybie Normal. Uplink radzi pomijać profil logarytmiczny przy szybkich publikacjach, bo materiał z trybu Normal wygląda na gotowy prosto z drona.
Właściciele dronów z pełnym profilem D-Log, takich jak Mavic 4 Pro, powinni znać jeden głos sprzeciwu. Paul Leeming, który sprzedaje komercyjne tabele Leeming LUT Pro, pisze w poradniku do Mavica 4 Pro, że w tym dronie profile D-Log M, HLG i Normal źle oddają kolory w zakresie od magenty do niebieskiego. Zaleca tam pełny D-Log.
Jak ustawić kamerę w DJI Fly
- Tryb kolorów. Instrukcja Mini 4 Pro wymienia w ustawieniach kamery dla filmu pozycję kolorów („Color”) obok wyboru kodeka. Wybierz tam D-Log M.
- Histogram i ostrzeżenie o prześwietleniu. Oba znajdziesz w ogólnych ustawieniach kamery. Ostrzeżenie o prześwietleniu („Overexposure Warning”) oznacza przepalone miejsca ukośnymi liniami, czyli zebrą.
- Ręczny balans bieli. Przy automatycznym balansie bieli kolory mogą się przesunąć w trakcie ujęcia. Serwis drohnen-guru proponuje około 5500 K w słońcu i trochę więcej przy zachmurzeniu. Leeming robi to tak: przy przełączaniu z automatu na tryb ręczny trzyma przed kamerą białą albo szarą kartę i nagrywa ją przez kilka sekund, żeby mieć wzorzec do montażu.
- Styl obrazu. W DJI Fly można zmienić wyostrzanie i redukcję szumów w filmie. Leeming w poradniku do Mavica 4 Pro ustawia oba suwaki na -2, żeby uzyskać najlepszą jakość.
- Tryb Pro i ręczna ekspozycja. Zablokuj czas naświetlania i ISO, żeby jasność nie skakała między klipami. Mini 4 Pro ma stałą przysłonę f/1,7, więc przy ISO 100 w słońcu obraz można przyciemnić już tylko krótszym czasem naświetlania. Jeśli zależy ci na naturalnym rozmyciu ruchu, potrzebujesz filtra szarego (ND). Jak dobrać jego siłę, opisuję w poradniku o filtrach ND na tej stronie.
Jak naświetlać, żeby tabela LUT miała z czym pracować
Tabela przejścia na Rec.709 zakłada, że materiał jest dobrze naświetlony. Serwis drohnen-guru mówi to wprost: niedoświetlone klipy po nałożeniu tabeli toną w cieniach, a prześwietlone tracą szczegóły na niebie.
Najczęściej radzi się naświetlać „do prawej” (ETTR), czyli przesunąć histogram jak najdalej w prawo, ale tak, żeby nie dotykał prawej krawędzi. Poradnik DPReview do pełnego profilu D-Log DJI wyjaśnia, po co: w cieniach jest mniej szumu, a światła zostają zachowane. Ten sam poradnik ostrzega, że niedoświetlony materiał w D-Log mocno szumi. Przy D-Log M drohnen-guru jest trochę ostrożniejszy: szczyt histogramu powinien być pośrodku albo lekko z prawej, ale nigdy przy prawej krawędzi. Uplink dodaje uwagę ważną podczas lotu: w profilu logarytmicznym przepalenia nie widać, dopóki nie obrobisz kolorów. Kieruj się więc histogramem i zebrą, a nie tym, jak wygląda podgląd.
Dwie funkcje w aplikacji potrafią wprowadzić w błąd:
- Podgląd z korektą kolorów („Color Display Assist”). Przy D-Log i D-Log M aplikacja DJI Fly może pokazywać podgląd z większym kontrastem i nasyceniem. Sprzedawca dronów heliguy opisuje to jako bardziej naturalny obraz, który pomaga w kadrowaniu i ustawianiu ostrości. Zmienia się tylko obraz na ekranie, plik zostaje płaski. Leeming wyłącza ten podgląd przy D-Log i D-Log M, bo przy naświetlaniu do prawej prowadzi do niedoświetlonych ujęć.
- Automatyczne ISO. Część pilotów twierdzi, że automatyczne ISO w D-Log M daje większy zakres dynamiczny. Leeming to sprawdził i różnicy nie zauważył. Według niego obraz jest tylko trochę jaśniejszy niż przy tym samym ISO ustawionym ręcznie, a automat dodatkowo zmienia ekspozycję w trakcie ujęcia.
Skąd wziąć oficjalną tabelę LUT
DJI udostępnia za darmo tabele przejścia z D-Log M na Rec.709 jako pliki .cube w dziale pobierania każdego modelu. Dla Mini 4 Pro pozycja nazywa się „DJI Mini 4 Pro DJI D-Log M to Rec.709”. W centrum pobierania DJI są obecnie tabele D-Log M między innymi dla Mavica 4 Pro, Mavica 3, Mini 5 Pro, Mini 4 Pro, Flipa, Avaty 2, Air 3S, Air 3 i serii O4 Air Unit.
Który plik wybrać? Uplink każe używać tego, który powstał dla danego drona. Serwis drohnen-guru poszedł dalej: pobrał tabele D-Log M dla jedenastu modeli i porównał wszystkie 35 937 wartości kolorów. Wyszły tylko dwie różne tabele. Jedną dzielą Mini 4 Pro, Air 3, Air 3S, Flip, Avata 2, Mavic 3 i O4 Air Unit, drugą Mavic 4 Pro, Mini 5 Pro, Lito X1 i Avata 360. Najbezpieczniej i tak jest wziąć plik, który DJI podaje dla danego modelu. Jeśli łączysz w projekcie klipy na przykład z Mini 4 Pro i Mini 5 Pro, obie tabele różnią się głównie w cieniach, więc tam sprawdź dopasowanie ujęć.
Z analizy drohnen-guru wynika, że tabela prawie nie zmienia jasności tonów średnich: szarość 50% wychodzi jako około 48-49%. Przyciemnia za to cienie, bo 12,5% spada do mniej więcej 4-5%, i podnosi nasycenie tonów średnich około 1,7 raza. Na tym polega główna różnica między szarym plikiem a gotowym obrazem i dlatego niedoświetlony klip wychodzi po tabeli ciemniejszy, niż się spodziewasz.
Gdzie wstawić tabelę LUT w montażu
Najpierw popraw ekspozycję i balans bieli, potem nałóż tabelę, a własny wygląd dodaj na końcu. Korekty przed tabelą działają na materiale logarytmicznym z pełnym zapasem. Po tabeli przepalonych świateł już się nie odzyska.
- DaVinci Resolve. Skopiuj plik .cube do folderu tabel LUT (ustawienia projektu, zarządzanie kolorem, „Open LUT Folder”) i kliknij odświeżenie listy („Update Lists”). Na stronie koloru użyj węzła 1 do ekspozycji i balansu bieli, węzła 2 do tabeli DJI, a węzła 3 do własnego wyglądu.
- Premiere Pro. W panelu Lumetri Color wczytaj plik jako tabelę wejściową („Input LUT”) w podstawowej korekcji, a potem w tym samym panelu popraw ekspozycję i balans bieli. Pole wyglądu („Look”) w części kreatywnej służy do stylizacji i przychodzi później.
- Final Cut Pro. Dodaj do klipu efekt własnej tabeli („Custom LUT”) i wskaż plik w inspektorze.
Kreatywne tabele „filmowe” są przygotowane dla materiału w Rec.709. Uplink radzi nakładać je po tabeli przejścia od DJI, a nie zamiast niej, bo nałożone wprost na D-Log M zwykle zbyt mocno przyciemniają cienie i przekłamują kolory.
Resolve ma też transformację przestrzeni barw („Color Space Transform”) z ustawieniem dla DJI D-Log. Serwis drohnen-guru zauważa, że DJI opublikowało dokumentację techniczną pełnego D-Log, ale nie D-Log M, a użytkownicy zgłaszają przesycone kolory, gdy stosują transformację D-Log do materiału D-Log M. Przy D-Log M pewniejszą drogą jest oficjalna tabela.
Błędy, przez które kolory wychodzą źle
Według listy drohnen-guru:
- Tabela nałożona dwa razy, raz w atrybutach klipu, raz jako węzeł. Obraz robi się twardy i przesycony.
- Tabela na klipie z trybu Normal albo HLG. Jeśli między lotami zmieniałeś profil, łatwo pomylić klipy. Klipy w profilu logarytmicznym poznasz w podglądzie po szarym, płaskim obrazie.
- Balans bieli poprawiany po tabeli. Po nałożeniu tabeli dominantę barwną da się skorygować tylko z grubsza, a przed nią zwykle wystarcza drobna zmiana.
- Eksport w 8 bitach bez sprawdzenia. Na niebie pojawiają się pasy. Pomaga lekkie ziarno dodane przy eksporcie.