To nie był wyjątek. Instytut Łączności prowadzi w Gdańsku stację monitorującą sygnały GNSS od stycznia 2024 roku. Według jego analizy z sierpnia 2026 roku w maju i czerwcu wielogodzinne zakłócenia we wszystkich pasmach GNSS występowały mniej więcej przez 70% dni. Dni zupełnie bez zakłóceń było tylko 10% w maju i 13% w czerwcu. W pierwszych 19 dniach sierpnia zakłócenia w pełnym paśmie pojawiły się w 63% dni. Instytut wiąże je z działaniem systemów walki elektronicznej w rejonie Bałtyku i spodziewa się, że potrwają tak długo jak ta aktywność. Według analizy rekreacyjne i komercyjne loty dronami są w tych warunkach „skrajnie ryzykowne”, bo łącze może się nagle zerwać, a dron gubi stabilizację pozycji.
Jeśli latasz na wybrzeżu, potrzebujesz planu na dzień, w którym dron przestanie wiedzieć, gdzie jest.
Zagłuszanie i fałszowanie to dwa różne kłopoty
Sygnał z satelitów dociera na ziemię bardzo słaby, więc łatwo go zagłuszyć albo podrobić.
Zagłuszanie (ang. jamming) to szum nadawany na częstotliwościach GNSS. Odbiornik gubi satelity, długo szuka pozycji albo w ogóle przestaje ją podawać. To głośniejsza z tych dwóch odmian: dron zwykle wie, że nie ma GPS, i informuje o tym.
Fałszowanie (ang. spoofing) to podrobiony sygnał, który wygląda jak prawdziwy. Odbiornik dalej wylicza pozycję, tylko że błędną, a na ekranie często nic tego nie zdradza. Prof. Mariusz Figurski z Instytutu Łączności porównuje zagłuszanie do usunięcia wszystkich znaków przy drodze, a fałszowanie do ich podmiany. EASA pisze to samo w biuletynie bezpieczeństwa SIB 2022-02R4 z lipca 2026 roku: fałszowanie trudniej wykryć i niesie większe ryzyko. Morze Bałtyckie jest na liście obszarów, których to dotyczy.
Jeszcze jedno ma znaczenie dla dronów. Według Instytutu zakłócenia obejmują jednocześnie wszystkie systemy GNSS, nie tylko GPS. Odbiornik korzystający także z Galileo, GLONASS i BeiDou niewiele tu pomoże.
Co robi dron z GPS, kiedy znikają satelity
Dobrze opisuje to instrukcja DJI Mini 4 Pro, a inne drony z GPS działają podobnie.
W trybie Normal dron trzyma pozycję dzięki GNSS. Gdy sygnał jest słaby, ale jest wystarczająco jasno, pozycję przejmuje dolny system wizyjny. Jeśli nie działa ani jedno, ani drugie albo kompas ma zakłócenia, dron przechodzi w tryb ATTI. W ATTI nie zawiśnie ani nie wyhamuje sam i dryfuje z wiatrem. Instrukcja każe wtedy jak najszybciej wylądować. Kontrolka stanu drona miga wówczas powoli na żółto.
Na wybrzeżu liczą się trzy szczegóły z tej samej instrukcji:
- Pozycjonowanie wizyjne działa najlepiej na wysokości od 0,5 do 30 m i nad wodą może działać nieprawidłowo. Czyli dokładnie tam, gdzie jest najbardziej potrzebne.
- Przy słabym sygnale od włączenia dron ogranicza wysokość do 30 m nad miejscem startu (przy słabym świetle i działającym czujniku podczerwieni nawet do 2 m). Ograniczenie znika, gdy od włączenia dron choć raz zobaczy sygnał GNSS o sile co najmniej 2.
- Punkt startowy dron zapisuje przy pierwszym silnym lub średnio silnym sygnale i nie aktualizuje go, gdy sygnał jest słaby. W awaryjnym powrocie (RTH) dron może przejść w ATTI i sam wylądować, jeśli pozycjonowanie działa nieprawidłowo. W instrukcji Mini 3 stoi wprost, że przy słabym sygnale GNSS powrót do punktu startowego jest niemożliwy, a w ATTI nie działają ani tryby inteligentnego lotu, ani RTH.
Teraz wyobraź sobie lot nad plażą. Jeśli sygnał zniknie 200 m od brzegu nad wodą, nie masz zawisu, nie masz pozycjonowania wizyjnego i nie masz działającego powrotu. Zostaje wiatr i kciuki na drążkach. Jeśli ktoś podrobi sygnał zamiast go zagłuszyć, dron może uznać, że jest zupełnie gdzie indziej, i „poprawić” pozycję, odlatując.
Dron FPV z powrotem GPS
Dron FPV latający w trybie Acro nie korzysta z GPS, żeby utrzymać się w powietrzu, więc utrata satelitów nie zmienia jego lotu. Kłopot zaczyna się przy powrocie GPS (w Betaflight to funkcja „GPS Rescue”) i utrzymywaniu pozycji.
Przed zagłuszaniem Betaflight chroni całkiem nieźle. Przy skonfigurowanym powrocie GPS dron potrzebuje minimalnej liczby satelitów i pozycji 3D, żeby zapisać punkt startowy i dać się uzbroić (domyślnie 8, wiki zaleca 10). Jeśli w trakcie powrotu liczba satelitów spadnie poniżej połowy tego minimum łącznie na 10 sekund, test wiarygodności wypada negatywnie i dron się rozbraja, zamiast odlecieć w nieznane.
Z fałszowaniem jest inaczej. Wiki mówi to wprost: fałszywe albo chaotyczne dane GPS mogą wysłać drona w złą stronę i nie ma jak się o tym dowiedzieć. Odbiornik karmiony podrobionym sygnałem pokazuje dużo satelitów i porządną pozycję, więc kontrole nie mają czego wyłapać.
Co możesz zrobić, kiedy latasz na wybrzeżu:
- Sprawdź przed startem, czy liczba satelitów jest stała, a prędkość i wysokość w OSD nie skaczą, kiedy dron stoi na ziemi. Wiki Betaflight zaleca to jako podstawową kontrolę i dodaje, że wartości mogą się uspokajać jeszcze przez 30-60 sekund. Przydaje się też odczyt PDOP (
osd_gps_sats_show_pdop). - Po starcie patrz na strzałkę do punktu startowego. Jeśli pokazuje złą stronę, kiedy lecisz prosto od siebie, nie licz na powrót.
- Zastanów się, czy w dni silnych zakłóceń powrót GPS ma sens jako zabezpieczenie po utracie sygnału. Nad wodą powrót w złą stronę i zwykłe wyłączenie silników kończą się tak samo. Nad lądem dron odlatujący na fałszywych danych może narobić więcej szkody niż taki, który po prostu spadnie. Jednej dobrej odpowiedzi tu nie ma, ale wybierz świadomie przed lotem, a nie po.
- Nad wodą sprawdź gaz w pierwszym etapie trybu awaryjnego. Powinien sprawiać, że dron spokojnie się wznosi. Wiki ostrzega, że przy zbyt niskiej wartości dron może opaść do wody w ciągu tej jednej sekundy, zanim włączy się powrót GPS.
Sprawdź warunki przed wyjazdem
Przed wypadem nad morze warto zajrzeć na dwie publiczne mapy.
RTGMS (rtgms.pl) to polski system monitorowania GNSS w czasie rzeczywistym, który Instytut Łączności rozwija razem z Głównym Urzędem Geodezji i Kartografii w ramach programu ESA NAVISP. Działa od listopada 2025 roku i korzysta ze stacji referencyjnych ASG-EUPOS rozmieszczonych w całym kraju. Wykryte anomalie pokazuje na mapach i wykresach. Stacje stoją na ziemi, więc ich obraz jest bliższy temu, co zobaczy dron, niż mapa oparta na samolotach.
GPSJAM (gpsjam.org) buduje mapę z raportów o dokładności nawigacji, które samoloty nadają przez ADS-B. Każdy dzień obejmuje 24 godziny według UTC i aktualizuje się po północy UTC, czyli w Polsce o pierwszej w nocy zimą i o drugiej latem. Kolor zielony oznacza, że niską dokładność zgłosiło mniej niż 2% samolotów, żółty 2-10%, czerwony ponad 10%. Twórca uczciwie opisuje ograniczenia. Samoloty lecą wysoko i widzą więcej nadajników zakłócających niż ty na ziemi. Krótki epizod może zabarwić sześciokąt na czerwono, nawet jeśli przez większość dnia GPS działał. A sama mapa nie dowodzi zagłuszania. Traktuj ją jako wskazówkę dla regionu, nie prognozę dla łąki, na której latasz.
Czerwony sześciokąt nad Gdańskiem nie znaczy, że dron spadnie, a zielony niczego nie gwarantuje. Na wybrzeżu po prostu zakładaj, że zakłócenia mogą się pojawić w każdej chwili.
Zasady latania na wybrzeżu
- Przed startem poczekaj na pewną pozycję. W DJI poczekaj, aż dron zapisze punkt startowy, a potem porównaj jego pozycję na mapie z miejscem, w którym naprawdę stoisz. Dron na mapie postawiony na wodzie albo kilka ulic dalej to znak fałszowania. Nie startuj.
- Lataj blisko i nisko. Tak, żeby zawsze dało się wylądować ręcznie w zasięgu wzroku. Portal Wylatani w omówieniu ostrzeżeń Instytutu radzi ograniczać odległość i wysokość tak, żeby dron cały czas był widoczny.
- Nie lataj nad wodą bez potrzeby. Nad piaskiem tracisz drona. Nad morzem tracisz drona, którego już nie odzyskasz.
- Poćwicz lot bez utrzymywania pozycji. Jeśli w dronie da się wyłączyć pozycjonowanie wizyjne (w Mini 4 Pro w angielskiej wersji aplikacji: „System Settings > Safety > Advanced Safety Settings”), w spokojny dzień nad łąką sprawdź, jak wygląda dryfujący dron i ile drążka trzeba, żeby go utrzymać. Rób to wysoko i z dala od przeszkód, a potem włącz tę opcję z powrotem.
- Nie ustawiaj lotów automatycznych blisko wybrzeża. Instrukcja Mini 4 Pro ostrzega przed używaniem QuickShots i MasterShots przy słabym sygnale GNSS. To samo dotyczy punktów trasy i wszystkiego, co opiera się na pozycji.
- Kiedy dron zaczyna dryfować, od razu przejmij sterowanie. Nie czekaj, aż sam wróci. Sprowadź go na oko albo według obrazu z kamery i wyląduj.
- Zgłoś utratę drona. Jeśli stracisz nad nim kontrolę, zgłoś to od razu. PAŻP w komunikacie z sierpnia 2026 roku wymienia, co przekazać wieży lub służbie informacji powietrznej (FIS): przybliżony czas do rozładowania akumulatora, ostatnią znaną prędkość i wysokość lotu oraz kierunek lotu. Zanotuj to sobie, gdy tylko coś zaczyna iść źle.